Historie Berkman

De mooiste foto uit het album van oma Berkman wat mij betreft. De foto is gemaakt op de oude maas tussen Heerjansdam en Puttershoek. Op de foto zien we de vader van oma Berkman die terugkomt van een dagje vissen op de oude maas. In 1932 zwommen daar nog aardig wat zalmen zoals je op de foto kunt zien .

Na klikken op de foto en Google laten zoeken naar deze afbeelding kom ik trouwens op deze site  (of deze) uit . Beide websites geven aan dat het een onbekende visser betreft. Via de 2e link is de foto overigens duidelijker en is ook een fabriek ( suikerfabriek in Puttershoek ? ) zichtbaar. Ik ben zo vrij geweest om de foto uit het fotoalbum te halen en hij heeft wat kenmerken van een ansichtkaart…

Op deze pagina oude foto´s en persoonlijke herinneringen van familieleden. Marion vond in de nalatenschap van Nel een aantal oude foto´s met persoonlijke verhalen van Nel op de achterzijde geschreven. Ze stuurde er in eerste instantie enkele via Whatsapp , dit haalde ook bij mij oude herinneringen naar boven. Het leek ons leuk om de foto´s en teksten voor iedereen toegankelijk te maken via de website. Leuk wanneer jullie zaken herkennen en willen aanvullen. We zijn benieuwd of we jullie persoonlijke verhalen in de commentaren ( via mail of app’je naar Kees) terug zullen zien.

Onze tweede auto, ik [Nel] was toen al het huis uit en woonde in, bij mevrouw De Graaf aan de Smeetslandsedijk, ca. 1962. Memo Lidy : Bij deze foto zie ik de Peugeot van opa, als ik mij niet vergis is het kenteken JZ-99-81. De foto is gemaakt in de zomer want er hangt een markies (zonnescherm) voor het raam. Jacqueline : Als je de winkel binnen stapte ging er een bel over. Het rook er naar stopverf. Ineke:  Geuren en geluiden. Het tikken en slaan van de klok. De Buitendijk was een drukke weg. Er reed veel vrachtverkeer. Ook ‘s avonds en ‘s nachts. Het hele huis stond te trillen als er een vrachtauto voorbij denderde. Het winkelbelletje, de schuifdeur. Oma die zingt tijdens de afwas. Het praatje van Mr.  G.B.J. Hilterman zondag op de radio. Dan moest je stil zijn van opa.
Heb zoveel leuke, goede herinneringen aan die tijd.


Mijn [Nel] ouderlijk huis waar ik ben geboren 19 juni 1939, Buitendijk 205, Rotterdam Zuid Memo Lidy : Op deze en de eerste foto zie je naast de deur een kleinere etalageruit, die mochten Ineke en ik altijd ‘inrichten’ , dat was vaak een vermaak op zondag als we koffie gingen drinken bij opa en oma. We stapelden dan kleine verfpotjes in allerlei kleuren heel mooi op, daartussen werden kastjes e.d. gedrapeerd. We speelden ook winkeltje in de winkel, er lag altijd wisselgeld in de bovenste la van de toonbank, als je binnenkwam links in de midden. Achterin de winkel werd stopverf gemaakt door oma, en de restjes konden wij gebruiken om te boetseren, onze kunstwerken werden dan achter de kachel gezet om te drogen. Er viel altijd veel te spelen en te knutselen, uit de oude staalboeken haalden we behangvellen die je heel mooi kon inkleuren, of zelf weer boekjes van kon maken.


Ons huis met het schildersbedrijf van mijn vader dat Dick later overnam. De auto is van Dick, een groene Morris Mini die wij [Nel en Henk] hebben overgenomen toen we al in Numansdorp woonden, ca. 1972.14-02-18, Noot van Marion: dat was iets eerder, we woonden nog in Ambacht en veel huisraad is ermee verhuisd. Commentaar Kees : Die groene Morris is een van mijn oudste herinneringen. Die heeft op één of andere manier veel indruk op me gemaakt als klein jongetje, waarschijnlijk omdat ik stiekem achterin vervoerd moest worden en dat dit ook in de zestiger jaren al verboden was ? Vreemd dat hij op deze foto wit lijkt terwijl ik hem herinner als een soort legergroen. Memo Lidy : Bij deze foto hangt het zonnescherm niet. In de winter werd de markies er af gehaald en werd bewaard in de schuur waar de ladders hingen. Die schuur stond achter het huis, als je het slob inging door de poort liep je daar recht tegenaan. Gek dat daar geen foto van is. Ineke ziet iets bijzonders op deze foto en nu ik ( Kees)  goed kijk….   :   Er staat iemand in de winkel naar de fotograaf te kijken…… wie is dat??? Ik zie een gezicht met een wit overhemdboordje eronder. ( Kees: In de verfilming van de millennium trilogie  van Stieg Larrson komt ook zo’n scene voor, moest ik meteen aan denken na Ineke’s opmerking)

Dit is onder de veranda aan de achterzijde. Aan het eind maakten we schommels van touw, met een ingelegd houten balkje om op te zitten. Commentaar Kees. Tegenwoordig zouden we bij deze opname op delete drukken maar toen was ieder negatief en afdruk zo duur dat je hem toch maar in je album plakte…. Memo Lidy : Deze foto, waarbij staat dat die onder de veranda is gemaakt, is juist bovenop de veranda gemaakt volgens mij. Het geeft het aanzicht als je de buitentrap opkomt. De vuilnisbak stond naast de achterdeur.

Het paadje naar beneden is nu bestraat, de slang was van de buurman, die was petroleum man – om zijn kar te vullen. Ook verkocht hij wasmiddelen en zeep, en dingen voor tand- en schoenonderhoud enz. Ik hielp hem altijd laden.

De voorkant van ons huis. Ik [Nel] heb veel “de buitenboel” gedaan: eerst afspoelen met water, we hadden een tuinslang, die werd in een grote teil gehangen. Daarna met een klein pannetje de ramen nat gooien. Memo Lidy : Deze foto waar Nel verteld dat ze de ramen moest zemen, kende ik ook van ma…. die moest dat ook vaak doen geloof ik, ma vertelde dat ze bij het gieten van de ramen een keer per ongeluk het steelpannetje mee gooide door de ruit…..Jacqueline : Het glas in de bovenlichten in de woonkamer was geel, geloof ik.


achterkant van Buitendijk 205. Ik [Nel] heb het idee dat het veel “in de grondverf” heeft gestaan. Commentaar Kees : Ik hoopte dat dit model onderbroek ook bij “On that Ass”in de collectie zat. Lekker warm deze dagen !

De poort moest altijd dicht, vooral bij wind! (dichtslaan, hobbelen, knierpen e.d.) dat was vervelend en de buitenmuur kon beschadigen.

Rechtsboven de onderkant van de veranda, waar wij schommels maakten. Jacqueline : Het slob was ook veel langer, dacht ik. Daar ging ik altijd knikkers en stuiters naar beneden laten rollen.

Hier staat het imperiaal geparkeerd; het nummer op de muur is aangegeven na de zoveelste opgraving, o.a. toilet enz. Omdat pa veel kwijt was: portemonnee, boekje, bril. De wereld was te klein! Commentaar Kees : Wie kan dit uitleggen ? 425x iets kwijt raken lijkt me best veel. Memo Lidy : Er staat geen 425 maar 4.25 en de foto is gemaakt onder de veranda. Misschien slaat 4.25 op een maat? Ongeveer op die plaats moet aan de binnenkant een afvoerpijp hebben gelopen, op de foto zie je (onder) naast de deur 2 gaten, die hadden met die afvoer te maken. Als je boven, in de keuken, een theelepeltje door de gootsteen spoelde, kon je dat in het putje beneden weer terug vinden als je geluk had. Ik heb het idee dat daar héél vaak ‘gebulderd’ is. Jacqueline : Onder de trap van de veranda was een deur naar de kelder . Daar stond een lig bad, zo’n zinken bad op pootjes. Het was er heel koud en op de planken stonden allemaal weckpotten met boontjes, tomaten en er hingen slingers van gedroogde appels. De geur is moeilijk te omschrijven: koude kelder, vochtig niet zozeer schimmel, maar ik vond het geen prettige ruimte om te zijn. Dat weet ik nog wel. Ineke :  Ik herinner me vooral ook veel geuren. Verf uiteraard. Verse verf en verse koffie. Sigaren. Draadjesvlees, bouillon – jenever. Vochtige, muffe geur beneden in de loods. Maar ook de geur van zeepsop op maandag – dan werd de was gekookt. Je schijnt geuren in je jeugd op te slaan in een bepaald stuk van je hersenen. Geurgeheugen verdwijnt blijkbaar zelfs niet als je dement bent geworden. Je blijft de geur koppelen aan de situatie uit je jeugdjaren.
Die geuren zijn voor mij het gevoel van vertrouwdheid – gezelligheid – veiligheid.

Tweelinghuis van fam. Hoek (aannemers en timmerlieden). Dochter Ali hielp ons wel eens, en zij paste wel eens op mij.

Tweelinghuis van de gebr. Hoek, later familie Nieuwenhuizen en Krayo, daarnaast ons huis met tentdak

Ons huis en directe buren nu aan de achterkant. Van links naar rechts: gebr. Hoek, fam. Berkman, fam. Meijer en fam. van Hengel. Ons huis had ’s zomers een bloembakje hangen (geraniums). Het bakje had creme kleurige spijltjes met oranje punten. Ineke:  Vanuit de achterkamer, keuken en balkon keek je op het spoor. Er kwamen toen wel regelmatig treinen – maar vergeleken bij nu super weinig. De tuin lag veel lager, van daaruit zag je niks van het spoor.
We mochten (Lidy en ik) voor oma wel eens een boodschap halen bij een winkeltje aan de Smeedlandsedijk, die vlakbij het spoor lag. We mochten nooit het spoor oversteken en dat deed je dan ook niet. Ergens aan de Smeedlandsedijk was ook een boerderij waar ik met oma verse melk ging kopen.
Als je daar nu gaat kijken – over verstedelijking gesproken. Ach ik ben gewoon oud eigenlijk.

Huis schuin tegenover het onze: arbeidershuisjes van boer Veldhoen. Jaren hebben daar de families Van Driel-Schutrups (?) en Boertje gewoond

De achterkant van de Buitendijk – fam. Jongejan, De Hoof en Pols

Dezelfde 3 huisjes (voorzijde) van de familie Jongejan (met veel kinderen), de dames De Hoof en fam. Pols

Huisje aan de overkant van familie Bas de Man, waar een zoontje van ca. 10 jaar (Rinus) is verongelukt bij een val op de Buitendijk, door een bus van de R.E.T. (lijn W)

Hetzelfde huisje (? mogelijk zaten de foto’s door elkaar – Marion) met rechts 2 huizen van de familie Fop Meijer en Piet van Hengel

De oliewagen van buurman Fop Meijer, die elke dag zijn spullen uitventte. Het paard stond ’s winters in één van zijn schuurtjes en ’s zomers in de wei bij Bas Kootwijk, mocht ik [Nel] mee wegbrengen

In het eerste van de 5 huisjes woonde de familie Kleingeld. Daar moest ik altijd m’n rapport laten zien. Als je een zesje had was je “een lomperd!”, maar ik kreeg toch een dubbeltje van opoe.

In dit huis/winkel was onze fietsenmaker Nicolaas (Klaas) v.d. Burg gevestigd. Het huis stond op een driehoek (“het groentje”)

Hier “de donkere hoek” (Smeetslandsedijk richting Buitendijk). Een uithangbord zegt dat er tegenwoordig ook rijwielen met hulpmotor te koop zijn: N.S.U. quickly – Neckars Ulm

Links een klein stukje oliekar van buurman Meijer, op de achtergrond noodwoningen Molenvliet – J. Vrijlandtsingel

“De donkere hoek” met het huis van de familie Baan, hoek Smeetslandsedijk, daarnaast de familie Van Oorschot Memo Lidy : Op deze foto zie je nog een volkswagenbus staan, dat zou best de “omehassehanghang” kunnen zijn. Die staat dan bij opa en oma voor de deur.

Twee huizen waarvan het rechter van de familie Piet v.d. Schoor, onze schoenmaker; daarnaast zijn broer A. v.d. Schoor

Het linker huis, naast de boerenhofstede van Dirk Kleinjans, bij de Boesem (? =boezem?) is het huis waar Nel en Henk anderhalf jaar hebben “ingewoond” nadat ze getrouwd waren (bij mevrouw v.d. Graaf)

En tenslotte deze nog: oma met haar zus, tante Hadewij uit Puttershoek. Foto waarschijnlijk genomen in de Mr. Lohmanstraat in Barendrecht, door Ton v.d. Ent, toen ze daar nog niet zo lang woonde

Memo Kees. Volgens mij is dit een aardige plattegrond uit de tijd dat het schildersbedrijf Berkman aan de buitendijk zat. Iemand een idee welk vierkantje/perceel het betreft ?

De meningen zijn fity- fifty verdeeld. De ene helft denkt het groen omlijnde deel de andere helft het blauw omlijnde gedeelte.